"روژه کلوس" استاد بلژیکی علوم ارتباطات، در یکی از کتاب های خود ضمن معرفی مفهوم آزادی اطلاعات، درباره ظهور واژه جدید "حق اطلاع" چنین نوشته است: "...در کنار آزادی اطلاعات ،که در ادامه روند آزادی عقیده و بیان و آزادی مطبوعات ،اطلاعات را مورد شمول خود قرار می دهد،اندک اندک یک مفهوم جدید و یک حق بالقوه،به عنوان " حق همگان برای آگاهی از رویدادها" یا "حق اطلاع" نیز مشخص میشود.مفهوم اخیر نشانه آن است که دیگر آزادی های سنتی در این زمینه کافی نیستند.این مفهوم به عناصر آزادی اطلاعات که بیشتر معرف امکانات و وسایل انتقال اخبارند-عناصر دیگری چون حقیقت و عینیت گزارش های خبری جامعیت اطلاعات و دسترسی تمام افراد به "فرآورده های" موسسات انتشاراتی و ارتباطی را هم اضافه میکند..."

"فرانسیس بال"استاد علوم ارتباطات انستیتوی مطبوعات دانشگاه پاریس،برای "حق اطلاع"تعریف زیر را ارائه کرده است:"حق اطلاع،ضرورت برخورداری همه شهروندان،از امکان دسترسی به تمام اخبار و گزارش های جاری چه درباره خود رویدادها و چه در مورد بیان و تشریح نظرات و عقاید مربوط به آنها را در بر میگیرد.مشروط به آنکه رویدادها و بازتابهای آنها ،به شیوه قابل درک برای هر فرد ارائه شوند.در غیر اینصورت،آزادی به امتیاز برای چند نفر،تبدیل خواهد شد..."

"حق اطلاع"، برای نخستین بار به طور صریح در قوانین مطبوعات دولت های ایالتی دو منطقه "باویر" و "هس" جمهوری فدرال آلمان،در سال 1949، پیش بینی شد؛اما بررسی متنهای دو قانون ایالتی مذکور، مشخص میسازد که منظور اصلی قانونگذاران آلمانی از "حق اطلاع"مورد نظر آنان،حمایت از آزادی جریان اطلاعات و دسترسی آزادانه به منابع اطلاعات و اخبار بوده است.به همین لحاظ، در قانون مطبوعات ایالت "باویر"برای مطبوعات "حق دسترسی به اطلاعات منابع دولتی" در نظر گرفته شده است.در حالی که قانون مطبوعات ایالت "هس"بر وظیفه مقامات دولتی برای انتقال اطلاعات مورد تقاضای مطبوعات تاکید کرده است.

معرفی عناصر تشکیل دهنده "حق اطلاع"،برای نخستین بار در یک اعلامیه مذهبی واتیکان راجع به اهمیت مسالمت و صلح جهانی که در 11 آوریل 1963 صادر شد،صورت گرفت.در ماده 12 این اعلامیه که به صورت نامه ای خطاب به کشیشهای کاتولیک تدوین گردیده بود "حق اطلاع" به عنوان " حق هر موجود انسانی برای استفاده از اطلاعات عینی" تعریف شده بود. موضوع جالب توجه آن اعلامیه آن بود که علاوه بر " حق اطلاع" حقوق نوآورانه دیگری که در گذشته هیچگاه واتیکان نسبت به آنها نظر مساعد نداشت نیز در آن مطرح گردیده بودند.به همین جهت با توجه به دشواریهای دیرین واتیکان در برابر مسئله آزادی بیان،شناخت " حق اطلاع" در اعلامیه مذکور تا حدودی غیر قابل انتظار بود.در عین حال پس از آن نیز به مناسبت های دیگر،ضرورت توجه به این حق از سوی واتیکان مورد تاکید قرار گرفت.از آن جمله،پاپ پل ششم، رهبر کاتولیکهای جهان، در ماه آوریل 1964، به هنگام ملاقات اعضای سازمان ملل متحد درباره آزادی اطلاعات، اهمیت "حق همگان برای استفاده از اطلاعات عینی" را خاطرنشان ساخت.

منبع: بر گرفته از مقاله"تحولات مبانی حقوقی آزادی رسانه ها در عرصه های ملی،منطقه ای و بین المللی" دکتر کاظم معتمدنژاد،فصلنامه پژوهش حقوق،سال 13،شماره 35،زمستان 1390،ویژه نامه حقوق ارتباطات